آلماتی برای میزبانی مذاکرات ایران و 1+5 اعلام آمادگی کرد

سیاست > انرژی‌هسته‌ای - مهر نوشت:

ارلان ادریسف وزیر خارجه قزاقستان در تماس تلفنی با دکتر علی اکبر صالحی معاون رییس جمهور و رییس سازمان انرژی اتمی ایران مسئولیت جدید ایشان را تبریک گفت و آمادگی کشورش را برای میزبانی دور جدید گفتگوها میان ایران و 1+5 اعلام کرد.

ادریسف در این گفتگوی تلفنی از همکاری‌های گذشته دو کشور ایران و قزاقستان با عنوان خاطرات خوب توصیف کرد و اظهار امیدواری کرد که پرونده هسته‌ای ایران هرچه زودتر به سرانجام نیکویی برسد


دسته بندی :

ولایتی: روحانی، احمدی نژاد نیست/ تهران هرگز فعالیت‌های هسته ای را تعلیق نمی‌کند

«آقای ولایتی در مصاحبه با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت انتخاب حسن روحانی می تواند آزمونی برای سنجش حسن نیت کشورهای غربی باشد.»

 یه گزارش سرویس سیاسی جام، علی اکبر ولایتی، مشاور امور بین الملل مقام معظم رهبری گفته است که انتخاب حسن روحانی به عنوان رئیس جمهور این فرصت را برای قدرت‌های جهانی برای دستیابی به توافقی با ایران در مورد برنامه هسته ای فراهم می کند.

 ای ولایتی در عین حال گفته که تهران هرگز فعالیت‌های هسته ای خود را به تعلیق در نمی‌آورد.

 

بی بی سی در این زمینه می نویسد: «آقای ولایتی روز گذشته ( دوشنبه ۱۹ اوت- ۲۸مرداد) در مصاحبه ای با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت که این بستگی به غرب دارد که چگونه با ایران برخورد کند. اما وعده داد که پاسخ ایران با "زبانی متفاوت" از آن چه توسط محمود احمدی نژاد، رئیس جمهور سابق بکار می رفت، خواهد بود.»

 به نوشته بی بی سی، انتخاب حسن روحانی امیدهایی را در مورد دستیابی به توافقی با غرب به منظور کاهش نگرانی‌ها در مورد برنامه‌های هسته‌ای ایران ایجاد کرده است.

 در حالی که غرب نسبت به فعالیت‌های هسته‌ای ایران بهانه تراشی می‌کند، ایران همواره بر صلح آمیز بودن فعالیت ‌های هسته‌ای این کشور تاکید کرده است.

 آقای ولایتی در جریان این گفتگو گفت که انتخاب حسن روحانی "می تواند آزمونی برای سنجش حسن نیت کشورهای غربی باشد و آنها (غرب) باید از این فرصت استفاده کنند."

 وی در سخنانش به این موضوع که آمریکا و متحدانش چه اقدامی باید انجام دهند، اشاره ای نکرد.

 آقای ولایتی همچنین به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت: "فکر نمی کنم تکرار کردن همان زبانی که در گذشته استفاده می شد، در این باره سودمند باشد. ما باید با زبانی متفاوت اما با همان اهداف گذشته گفتگو کنیم."

 بی بی سی اضافه می کند: « مشاور رهبر ایران در بخشی دیگر از این گفتگو تاکید کرد که تیم مذاکره کننده ایران نه تنها باید در مذاکره با گروه ۱+۵ "فعالانه" عمل کند، بلکه باید "با هر یک از این شش کشور مستقیم و غیرمستقیم مذاکراتی داشته باشد".»

 آقای ولایتی افزود:"حل این معضل نیازمند درایت بیشتری است."

 

آقای ولایتی گفت که ایران به دلیل تجارب بدی که از به تعلیق آوردن غنی سازی اورانیوم در سال ۲۰۰۳ میلادی دارد، قصد ندارد تا بار دیگر دست به این کار بزند.

 او گفت: "ما برای دو سال غنی سازی اورانیوم را به تعلیق آوردیم. نتیجه چه بود؟ هیچ چیز. هر روز آنها ادعای تازه ای را به ادعاهای قبلی خود در مورد فعالیت های هسته ای ایران افزودند."

 بی بی سی در پایان نوشت: « مشاور رهبر ایران در بخش دیگری از این گفتگو در مورد تاثیر تحریم های غرب بر ایران گفت: "اگر شما کشوری مثل ایران دارید که ۱۵ کشور در همسایگی آن قرار دارند، شما نمی توانید تحریم های موثری بر آن اعمال کنید. ما می توانیم راههایی برای بی اثر کردن این تحریم ها پیدا کنیم."»

 

ادیو فردا نیز در اینباره نوشت: « علی اکبر ولایتی می‌گوید که «سیاست خارجی، از جمله مسئله هسته‌ای، در دست رهبری کشور است» و آقای خامنه‌ای «چارچوب‌ها» را در این زمینه مشخص می‌کند که دولت موظف است از آن تبعیت کند. از این رو دولت روحانی نیز «همان رویکرد استراتژیک دولت سابق» را دنبال می‌کند.

اما او در عین حال تاکید می‌کند که از نقطه‌نظر فنی، ایران باید تن به تغییراتی دهد.»

 

به نوشته رادیو فردا، بخش دیگر سخنان علی‌اکبر ولایتی در این گفت‌وگو نیز به وزیر امور خارجه جدید ایران، محمدجواد ظریف اختصاص دارد، چهره‌ای که پیش از این نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد را بر عهده داشت.صحبت‌های آقای ولایتی این گمان را تقویت می‌کند که از این پس محمدجواد ظریف مذاکرات اتمی را انجام خواهد داد، در حالی که سرپرستی این مذاکرات در سال‌های اخیر بر عهده سعید جلیلی، دبیر شورای امنیت ملی ایران، بود.

 

ولایتی می‌گوید: «ظریف دیپلماتی حرفه‌ای و مذاکره‌کننده‌ای خیلی خوب است. او تجربه بسیار موثری در عرصه دیپلماسی داشته است. با حضور دکتر ظریف در مقام وزیر امور خارجه ایران، ما امیدواریم که عاقبت بتوانیم به یک راه‌حل دست یابیم، آن‌ هم نه تنها درباره مسئله هسته‌ای، بلکه حتی درباره دیگر مسائل منطقه.»

 

 


دسته بندی :

"ابتکار"، پیشنهاد ظریف را رد کرد
معصومه ابتکار عضو شورای شهر تهران پیشنهاد وزیر امور خارجه را رد کرد.
نماینده؛ «معصومه ابتکار» عضو شورای شهر تهران، پیشنهاد وزیر امور خارجه را برای نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد رد کرده است.

گفتنی است زمزمه هایی مبنی بر معرفی وی برای شهرداری تهران نیز به گوش می رسد که البته با توجه به حضور غالب اصولگرایان در شورا امری محال به نظر می رسد.


دسته بندی :

مشاور پیشین اوباما خبر داد: حمایت 1+5 از گفت وگوهای مستقیم آمریکا و ایران

المانیتور تاکید کرد در غرب انتصاب محمد جواد ظریف به عنوان وزیر امور خارجه و نیز علی‌اکبر صالحی به عنوان رییس سازمان انرژی اتمی به عنوان «علامتی دلگرم کننده» نگاه می‌شود.

پایگاه اینترنتی المانیتور با اشاره به اخباری که درباره انتقال مسوولیت مذاکرات درباره موضوع هسته‌یی ایران از شورای عالی امنیت ملی به وزارت امور خارجه منتشر شده و نیز با اشاره به تماس تلفنی کاترین اشتون، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا با محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران و ابراز تمایل برای از سرگیر مذاکرات نوشت: مقامات غربی می‌گویند این که اشتون پیشنهاد دیدار با ظریف را داده به هیچ وجه نشان دهنده این نیست که انتظار می‌رود ظریف مذاکره‌کننده ارشد هسته‌یی ایران در مذاکرات با 1+5 باشد.

گری سیمور، که لقب سزار کاخ سفید در امور تسلیحات کشتار جمعی در دولت پیشین اوباما را داشت، اوایل ماه جاری در مصاحبه‌ای با المانیتور گفته بود که ظریف «مسوولی مودب و دیپلماتی بسیار باهوش و موفق است.»

مشاور پیشین اوباما افزود: وقتی با او در سال 2005 (بعد از این که ایران اعلام کرد که بعد از یک دوره تعلیق غنی‌سازی را از سر می‌گرد) آشنا شدم در تعدادی از مذاکرات درباره برنامه هسته‌یی وارد شدم، او حامی بسیار قدرتمندی (برای برنامه هسته‌یی) بود... اما این مشکلی ندارد. برخورد با او بسیار خوشایندتر است.

سیمور هم‌چنین گفت که اعضای 1+5 متشکل از آمریکا، فرانسه، انگلیس، روسیه، چین و آلمان از گفت‌وگوهای مستقیم ایران و آمریکا حمایت می‌کنند.

 


دسته بندی :

سه گزینه جدید برای تصدی وزارت علوم

تاریخ انتشار : سه شنبه ۲۹ مرداد ۱۳۹۲ ساعت ۱۶:۴۲

سه گزینه جدید برای تصدی وزارت علوم دولت روحانی مطرح شده اند که نام عضو حقوقدان شورای نگهبان و شهردار اصفهان در میان آنها دیده می شود.

به گزارش تسنیم، نمایندگان مجلس شورای اسلامی در جلسه هفته گذشته با رای اعتماد اعتماد به ۱۵ وزیر پیشنهادی دولت یازدهم مجوز آغاز به کار رسمی دولت تدبیر و امید را امضا کردند اما در این میان به سه وزیر پیشنهادی علوم، تحقیقات و فناوری، آموزش و پرورش و ورزش و جوانان نیز رای اعتماد ندادند.

با وجود اینکه رئیس جمهور در روزهای اخیر جعفر توفیقی را به عنوان سرپرست وزارت علوم معرفی کرده و برخی رسانه ها از احتمال معرفی وی به عنوان وزیر پیشنهادی علوم خبرداده اند، اما اخبار رسیده حکایت از آن دارد که کارگروه‌ها از سه شخصیت علمی و فرهنگی دیگر نیز تقاضای برنامه کرده و با آنها مذاکراتی داشته اند.

بر اساس این گزارش، محسن اسماعیلی عضو حقوقدان شورای نگهبان یکی از افرادی است که کارگروه‌ها از او درخواست برنامه کرده است. اسماعیلی فارغ التحصیل رشته حقوق خصوصی از دانشگاه تربیت مدرس و دانشیار رشته حقوق است و سابقه عضویت دوازده ساله در شورای نگهبان را دارد.

یکی دیگر از گزینه های مطرح برای وزارت علوم، مرتضی سقاییان نژاد شهردار اصفهان است. او سابقه ریاست دانشگاه صنعتی اصفهان را دارد و عضو هیئت علمی این دانشگاه بوده است. همچنین محمدعلی‌کی‌نژاد عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و رئیس دانشگاه هنر اسلامی تبریز نیز یکی دیگر از گزینه های مطرح به عنوان وزیر پیشنهادی علوم به مجلس است که پیش از این نیز سمت‌هایی نظیر استانداری و رئیس دانشگاه سهند تبریز را برعهده داشته‌است.

وی دارای مدرک دکترای محیط زیست و دانش‌آموختهٔ دانشگاه تبریز و دانشگاه پیر و ماری کوری فرانسه است.

 


دسته بندی :

«باید این تذکر را به دولت جدید داد که اشتباه دولت‌های نهم و دهم را تکرار نکرده و با شوک درمانی درصدد حل مشکلات اقتصادی در کوتاه مدت نباشند.»

به گزارش افکارنیوز، دولت یازدهم قصد دارد ۱۰۰ روزه راه ۸ ساله را طی کند. چرا که بر اساس فراخوان دولت به تمام دستگاه‌های اجرایی تصمیم گرفته شده تا خرابی‌های اقتصاد ایران طی ۱۰۰ روز ترمیم شود و آرامش به معیشت خانواده‌ها باز گردد.

این وعده حسن روحانی قبل از انتخابات بود که گویا اکنون قرار است به این وعده عمل شود. تامین کالاهای اساسی در بازار، تثبیت قیمت کالاهای اساسی و نیز هر آنچه در دولت‌های نهم و دهم موجب شکاف طبقاتی، افزایش هزینه‌ها و نیز سخت شدن شرایط زندگی برای اقشار آسیب‌پذیر جامعه بوده است قرار است طی تنها ۱۰۰ روز از میان برود.

حال پرسش اساسی که در این رابطه مطرح می‌شود آن است که آیا به واقع بهبود شرایط اقتصادی مردم تنها در ۱۰۰ روز قابل تحقق خواهد بود؟ آیا وعده‌های اینچنینی در اقتصاد باعث به‌هم ریختگی بیشتر اوضاع نمی‌شود؟ اگر قرار است وعده ۱۰۰ روزه محقق شود کدام چالش‌های اقتصادی باید در اولویت قرار گیرند؟

استاد دانشگاه علامه طباطبایی در پاسخ به این پرسش که آیا تعیین زمان برای بهبود شرایط اقتصادی از سوی دولت قابل عمل خواهد بود یا خیر، گفت: کاری که در علم اقتصاد انجام می‌شود آن است که سطوح تحلیل اقتصادی از یکدیگر تفکیک می‌شوند و بعد از آن مشخص می‌شود کدام سلسله مسائل در سطح خرد قرار دارند و کدام مسائل باید در سطح کلان مورد بررسی قرار گیرند.

فرشاد مومنی با این مقدمه افزود: مشکلاتی جزئی‌ در اقتصاد وجود دارند که با یک برنامه‌ریزی صحیح و در کوتاه مدت قابل حل خواهند بود، اگرچه طی سال‌های گذشته بی‌توجهی به حل همین مشکلات جزئی موجب شد تا تاثیر منفی آن‌ها در زندگی مردم عمیق شود اما واقعیت آن است که بسیاری از معضلات اقتصادی در کوتاه مدت قابل حل هستند.

مومنی در ادامه با بیان اینکه به حل مشکلات اقتصادی باید به صورت کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت نگاه شود اظهار داشت: باید دولت یازدهم را تحسین کرد که برای رفع مرحله‌ای مشکلات اقتصادی و معیشتی مردم اقدام کرده‌است چرا که از نگاه اقتصادی این کار شدنی خواهد بود.

یک تذکر به دولت یازدهم

مومنی در عین حال که رفع برخی از مشکلات اقتصادی را تنها در ۱۰۰ روز امکان‌پذیر می‌داند تاکید کرد: باید این تذکر را به دولت جدید داد که اشتباه دولت‌های نهم و دهم را تکرار نکرده و با شوک درمانی درصدد حل مشکلات اقتصادی در کوتاه مدت نباشند.

وی به هدفمندی یارانه‌ها و پرداخت نقدی یارانه در ۸ سال گذشته اشاره و تصریح کرد: نمی‌توان با شوک‌های اقتصادی در صدد حل مشکلات اقتصادی بر آمد کما اینکه نتیجه معکوس چنین سیاست‌هایی از ۸ سال گذشته به خوبی دیده شده و نباید اجازه داد این خطاها دوباره تکرار شود. در واقع دولت احمدی‌نژاد با سیاست واردات برای تامین کالاهای اساسی و نیز هدفمندی یارانه‌ها نه تنها بهبودی در شرایط اقتصاد و رفاه مردم ایجاد نکرد که موجب شد توان مالی مردم به‌خصوص اقشار آسیب‌پذیر جامعه روز به روز آب رود. همچنین که بخش‌های تولیدی نیز بر خلاف آنچه قرار بود از محل درآمدهای حاصل از هدفمندی یارانه‌ها منتفع شده و تولید خود را رونق دهند، اما به واسطه بالاترین هزینه حامل‌های انرژی، روز به روز از رونق افتادند و موجب شد به دولت بدهکار شوند.

بازگرداندن اعتماد به تولید کنندگان

فرشاد مومنی در ادامه گفت و‌گوی خود با «قانون» در پاسخ به این پرسش که در این ضرب‌الاجل ۱۰۰ روزه دولت باید تمرکز خود را روی کدام چالش اقتصادی بگذارد توضیح داد: به عقیده من اولین و مهم‌ترین اقدامی‌که دولت باید انجام دهد بازگرداندن اعتماد به تولید کنندگان است. به عقده این اقتصاددان در سال‌های گذشته به دلیل سیاست‌های یک شبه و غیر کارشناسی دولت و در نتیجه بحرانی شدن وضعیت اقتصادی کشور، وضعیت تولید نیز در کشور رو به وخامت رفت و بازار پر شد از کالاهای وارداتی که این مسئله خود مزیدی بر علت تضعیف تولید داخل در کشور شد. به گفته مومنی توجه به بخش تولید در کشور می‌تواند موجب افزایش سرمایه‌گذاری و ایجاد اشتغال پایدار شود.

بخش‌خصوصی از بخش خصوصی مولد جدا شود

وی در این باره که آیا اعتماد سازی برای بخش خصوصی نیز باید یکی از الزامات دولت یازدهم باشد، تاکید کرد: باید به این نکته بسیار مهم توجه داشت که بخش خصوصی از بخش خصوصی مولد باید تفکیک شود. وی در توضیح این گفته افزود: در بسیاری از بخش‌های خصوصی هستند گروه‌هایی که با سوداگری هم معیشت مردم و اقتصاد کشور را به خطر می‌اندازند و هم عرصه را برای فعالیت بخش خصوصی مولد که می‌تواند تاثیری مثبت بر تولید و اقتصاد کشور داشته باشند می‌گذارند.

آنچه در جلسه هیات وزیران گذشت

بر اساس یکی از تصمیمات دولت و با دستور رئیس جمهور، مقرر شد دستگاه‌های اجرایی اقداماتی را که می‌توانند در ۱۰۰ روز بر اوضاع و معیشت مردم تاثیر مثبت داشته باشند، ظرف یک هفته به دولت اعلام کنند. همچنین هیأت وزیران مقرر کرد که بانک مرکزی و وزارتخانه‌های مربوط اقدامات لازم را برای ترخیص کالاهای اساسی وارده به کشور به‌ویژه تخلیه و ترخیص کشتی‌های حامل کالاهای اساسی را انجام دهند.

در این جلسه، معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی موظف شد، ظرف حداکثر دو هفته لایحه اصلاح قانون بودجه سال ۱۳۹۲ را تدوین و به دولت ارائه کند. همچنین گزارش اجرای قانون برنامه پنجم را پس از اخذ گزارش دستگاه‌های مربوط تدوین و به دولت ارائه کند تا در هنگام ارائه بودجه سال ۱۳۹۳ مطابق قانون به مجلس شورای اسلامی‌و مردم ارائه شود. نکته بعدی اینکه لایحه بودجه سال ۱۳۹۳ را سریع‌تر تدوین و به دولت ارائه کند تا در موعد قانونی مقرر، تقدیم مجلس شورای اسلامی‌شود.

 


دسته بندی :

در خواست عجیب شیخ فتنه

شیخ سلفی لبنان در ادعاهایی تاکید کرد: دبیرکل حزب الله در آینده اهل سنت را خواهد کشت و مذهب 'سُنی' را از بین خواهد برد. همه باید در نابودی حزب الله و نصرالله کمک کنند. از شیعیان نیز می‏خواهم ما را در این امر یاری کنند.

«احمد الاسیر» شیخ سلفی لبنانی که به شیخ فتنه معروف شده است، پس از فتنه گری در شهرهای مختلف لبنان و درگیری با ارتش این کشور، پا به فرار گذاشته و در محلی نامعلوم مخفی شده است.
وی هرازگاهی در نوارهای صوتی، سخنرانی کرده و ادعاهایی می‏کند که سوژه داغ رسانه های داخلی و خارجی لبنان می‏شود.
این بار درمورد حزب الله لبنان و «سیدحسن نصرالله» دبیرکل این حزب، ادعاهای مضحکی کرده که خواندن آن خالی از لطف نیست.
احمد الاسیر در سومین نوار صوتی که در دست رسانه ها و مطبوعات قرار گرفته مدعی شده است: انفجارهایی که اخیرا بیروت را لرزانده نتیجه اقدامات و لشگرکشی نصرالله به سوریه است که قصد کشتن برادرانمان را دارد.
شیخ فتنه در ادامه ادعاهای خود می‏افزاید: نصرالله ارتش آزاد سوریه و مخالفان لبنانی را "گروه تکفیری" می نامد تا با وجدانی راحت به کشتار آنان بپردازد و همگان را به سکوت وادار کند.
وی خطاب به اهل سنت کشورش گفت: دبیرکل حزب الله در آینده به کمک سازمان اطلاعات و نیروهای امنیتی کشور که تحت امر او هستند شما اهل سنت را خواهد کشت.
احمد الاسیر در ادامه ادعاهای خود تاکید کرد: نصرالله قصد نابودی مذهب "سُنی" را دارد. وی کینه ای پنهان علیه ما و مذهب ما دارد.
این شیخ سلفی در پایان دست به دامن شیعیان شده و از آنها می‏خواهد که او را در نابودی نصرالله و حزب الله کمک کنند


دسته بندی :

منطق حسينى رويارو با خشونت و خودكامگى اموى

 اشاره

 پيامبر(ص) و خشونت ‏زدايى از جامعه جاهلى

الف. افشاى استبداد و خودكامگى اُموى

ب. احيا و ترويج فرهنگ گفتگو

ج. احياى فرهنگ محبت و مهربانى  

 

اشاره

واژه خشونت در ادبيات سياسى سالهاى اخير نگاههاى مختلفى را به سوى خود معطوف داشته است. اين مفهوم در سه عرصه قابل پی‏گيرى و تعريف است:

1. خشونت در عرصه اخلاق فردى؛ در اين عرصه افرادى كه داراى رأفت، عطوفت، عفو و گذشت نيستند و مستبد و خودرأى مى ‏باشند، خشن ناميده مى ‏شوند و اما كسانى كه براى اعتقادات خود ارزش قائلند و در اجراى احكام خدا قاطعيت دارند و در برابر متجاوزان به حدود الهى و براندازان نظام الهى قد علم مى ‏كنند و با قدرت آنان را سركوب مى ‏سازند و از گناه‏كاران مُصرّ متنفرند و براى اظهار نفرت از آنان در صورت لزوم چهره درهم مى ‏كنند و... ناميدن اينان به افراد خشن صحيح نيست.

2. خشونت در عرصه سياست و حكمرانى؛ در اين عرصه به افرادى كه فقط با توسل به زور، سركوب و تحميل و بدون منطق، دعوت و جذب، براى تصاحب حاكميت اقدام مى ‏كنند و در تداوم حاكميت نيز، به همين شيوه ‏ها متوسل مى ‏شوند، خشن گفته مى ‏شود و اين شيوه خشونت ‏آميز است. اما چنانچه با منطق و دعوت و جذب اقدام شد و موانعى سر راه تبليغ قرار گرفت، توسل به قهر براى رفع آن، خشونت نيست، همچنان كه اگر حاكميت محقّق، مورد تهديد افراد خشن قرار گرفت، سركوب آن قهر و خشونت نيست يا اگر خشونت هم نام بگيرد، جايز و بلكه لازم است.

3. خشونت در عرصه قانون‏گذارى ؛ يعنى قانون‏گذار در جعل قانون رعايت تناسب جرم و مجازات را نكرده باشد و بدون وجود جهات تنبيهى و عبرت‏ آموزى براى جرم كوچكى مجازات بسيار سختى قرار داده باشد. چنين خشونتى نيز در هيچ‏كدام از احكام و حدود اسلام نيست زيرا در اين احكام و حدود تناسب جرم و كيفر و جنبه‏ هاى بازدارندگى و عبرت‏ آموزى كاملاً لحاظ شده و آن‏گاه جعل مجازات شده است.

نهضت الهى سيدالشهدا(ع) كه با قاطعيت تمام در مقابله با ظلم و خودكامگى دستگاه بنى ‏اميه و ايستادگى آن حضرت بر مواضع بحق خويش تا سرحدّ شهادت و اسارت، جاودانه تاريخ شده است، به خاطر برخورد سراسر خشن و ظالمانه بنى ‏اميه و جبهه باطل، و جان‏فشانى و مقاومت جبهه حق نوعاً در اين فضا و از اين منظر نگريسته شده است كه كاملاً نيز درست است. اما در كنار اين نگاه و همراه با آن، مى‏ توان يك بعد ديگر نهضت حسينى را نيز مورد توجه و اهتمام قرار داد؛ مقال‏اتی كه پيش روى داريد با همين نگاه از يك سو به خشونت در عرصه اخلاق فردى و عرصه سياست و حكمرانى توجه داشته و اخلاق و سياست خشن و خودكامه امويان را تبيين كرده است و از سوى ديگر اقدام امام حسين(ع) را اقدامى در جهت احياى اخلاق و سياست رحيمانه و ليّنانه پيامبر(ص) و در تقابل با اخلاق و سياست خشن و خودكامه امويان مورد ارزیابی قرار داده است.

پس از اين بحث كه خشونت ‏ستيزى يكى از صفات انسان‏هاى كامل و آزاده و از بارزترين بخش‏هاى رسالتِ پيامبر خاتم(ص) مى ‏باشد و نبى اسلام با اين ويژگى به اصلاح جامعه قبيله ‏اى جاهلى عصر خويش پرداخت، احتمالاً می توان اوج رجعتِ به جاهليت، در نيمه نخست قرن اول اسلامى را در بيعت‏ خواهى يزيد بن ‏معاويه با توسل به خشونت و زور و تزوير شمرد و تأکید کرد كه همين امر حسين ‏بن‏ على(ع) را به عنوان وارث و احياگر ِ سنّت پيامبر، به مبارزه با زورمدارى و ديكتاتورى و ارتجاع حزب امرى واداشت.

سپس از مبارزه با استبداد و خودكامگى، رواج فرهنگ گفتمان، احياى فرهنگ محبّت و مهربانى؛ به عنوان روش‏هاى مبارزه سيدالشهدا(ع) با انحراف باند اموى نام برده و به بحث درباره آنها می پردازیم.

محمد جواد صاحبی

 

بالای صفحه


دسته بندی :

عزاداری و انتظار

اشاره :

موضوع زيارت قبور مطهر و مقدّس معصومين(ع) توسل به آن‌ها و سوگواری در ايّام شهادت‌شان، به ويژه در مورد حضرت مقدّس سيدالشهدا(ع)، از موضوعاتی است كه در فرهنگ اسلامی، جايگاه رفيعی دارد. از ناحيه ذات اقدس الهي در احاديث قدسی و نيز از سوی چهارده معصوم(ع) سفارش زيادی به عزاداری سيدالشهدا(ع) شده است، كه اين مطلب حاكی از نقش عظيم اين امر در احيای دين و زنده نگه داشتن آن است. به عبارت ديگر می توان چنين مجالسی را از مهم‌ترين وسايل صيانت از كيان دين و جامعه اسلامی و نيز بسط روح دين و دينداری دانست. متأسفانه عزاداری‌ها با همه اهميت و جايگاه مهمی كه در فرهنگ اسلامی دارند، در طول زمان دچار آفات، خطرات و انحرافاتی شده است كه نقش اين وسيله مهم را تا حدودی كم‌ رنگ كرده است.در اين مطلب، نويسنده می‌كوشد تا بعضی از شرايط ظاهری و باطنی عزاداری يك منتظر را ارائه نمايد. باشد كه مورد استفاده قرار گيرد.

وظیفه عزادار در قبال امام زمان (عج)

عزادار حقيقی به خوبی می‌داند كه سوگواری و برپايی مجالس بزرگداشت برای اهل بيت(ع) فقط قسمت كوچكی از وظايف الهی او نسبت به آنان است بلكه وظيفه بالاتر، توجه به درس‌ها و عبرت‌های عاشورا و عمل به آن‌ها است. عمل به تكاليف از جمله درس‌هايی است كه عزادار حقيقی از عاشوراييان فرا گرفته است. او خود را نسبت به امام زمانش مكلف و مسئول می‌داند. (1)

عزادار، نيك می‌داند كه بايد به تنهايی در دادگاه عدل الهی نسبت به رفتار خود با امام زمانش پاسخگو باشد لذا، برای عمل به وظيفه‌اش منتظر هيچ‌كس نمی‌ماند؛ او منتظر سازمان‌ها، نهادها و اشخاص نيست. او خودش به تنهايی براي خارج كردن امام زمان(ع) از تنهايی، غيبت، اضطرار و آوارگی تلاش می‌كند. او مانند شهدای كربلا كه هرگز به كمی نفرات شان توجه نكردند و هر يك فقط و فقط به فكر انجام وظيفه در قبال امام مظلوم و تنهاييش بود و كاری به نتيجه و تأييد ديگران نداشت، عمل می‌كند. مانند «عبدالله بن حسن(ع)» كه وقتي ديد عمويش تنها و مجروح به روی زمين افتاده است و دشمن دور او را گرفته، خود را به عمويش رساند و هنگامی كه «ابجربن كعب» (لعنة الله علیه) شمشيرش را فرود آورد كه امام را بكشد، دست خود را در مقابل شمشير او گرفت تا از امامش دفاع كند و دستش قطع شد و در آغوش عمويش حسين(ع) افتاد تا اين كه «حرمله» (لعنة الله علیه) او را با تير به شهادت رساند.(2)

2) عزادار حقيقی يا «منتظر حقيقی» در اين مرحله می‌داند كه اگر بخواهد رضايت خدا را جلب كند و به هدف خلقت و كمال نهايی و غايی وجودش نايل شود، بايد به اين «تنها موعظه» خداوند متعال در قرآن كريم عمل كند كه فرمود:

قل إنّما أعظكم بواحدةٍ أن تقوموا لله مثني و فرادي.(3)
ای رسول ما،‌ به امت بگو كه من به يك سخن شما را موعظه می‌كنم و آن سخن اين است كه شما، خالص دو نفری، و يا به تنهايی برای خدا قيام كنيد.

امام خمينی(ره) دربارهء ‌اين موعظه خداوند چنين می ‌فرمايند:
خدای تعالی در اين كلام شريف، از سر منزل تاريك طبيعت تا منتهای سير انسانيت را بيان كرده و بهترين موعظه‌هايی است كه خدای عالم از ميانه تمام مواعظ انتخاب فرموده و اين يك كلمه را پيشنهاد بشر فرموده، اين كلمه تنها راه اصلاح دو جهان است. قيام برای خدا است كه ابراهيم خليل الرحمن را به منزل خُلّت رساند و از جلوه‌های گوناگون عالم طبيعت رهاند.

خليل آسا در علم اليقين زن

نداي لا اُحبّ الآفلين زن

قيام الله است كه موسای كليم را با يك عصا بر فرعونيان چيره كرد و تمام تخت و تاج آن‌ها را به باد فنا داد. و نيز او را به ميقات محبوب رساند و به مقام صعق و صحرا كشاند. قيام برای خدا است كه خاتم‌النبيّين(ص) را يك تنه بر تمام عادات و عقايد جاهليت غلبه داد و بت‌ها را از خانة خدا بر انداخت و به جاي آن توحيد و تقوا را گذاشت و نيز آن ذات مقدس را به مقام «قاب قوسين او أدني» رساند. خودخواهی و ترك قيام برای خدا ما را به اين روزگار سياه رسانده، همه جهانيان را بر ما چيره كرده، و كشورهای اسلامی را زير نفوذ ديگران در آورده... موعظت خدای جهان را بخوانيد و يگانه راه اصلاحی را كه پيشنهاد فرموده بپذيريد و ترك نفع شخصی كرده، تا به همه سعادت‌های دو جهان نائل شويد و با زندگانی شرافتمندانه دو عالم دست در آغوش شويد.»(4)
آری، خودخواهی ما و ترك قيام برای خدا است كه ما را به روز سياه غيبت امام زمان(ع) و تنهايی و غربت حضرت كشانده و مستكبران را بر كشوهای اسلامی حاكم كرده است. همان‌طور كه خود آن حضرت فرمود:
اگر شيعيان نسبت به ما وفادار و هم‌دل بودند، ظهور ما به تأخير نمی‌افتاد(5).
راه چاره همان است كه امام خمينی(ره) فرمود، يعنی موعظه خدای جهان را بخوانيم و يگانه راه اصلاحی را كه پيشنهاد فرموده، بپذيريم و ترك نفع‌های شخصی كنيم و با منتقم اصلی حسين(ع) آشتی كنيم، و با وفاداری نسبت به او، برای رفع موانع ظهورش و نبرد با دشمنانش قيام لله كنيم و از اين حالت دنيازدگی و انفعال خارج شويم و با كنار گذاشتن نفع‌های شخصی و جيفه گنديده دنيا، برای ظهورش عملياتی شويم.(6) امام خمينی(ره) در جای ديگر می ‌فرمايند: نگوييد تنها هستيم،‌  تنهايی هم بايد قيام بكنيم، اجتماعی هم بايد قيام كنيم، بايد قيام كنيم، با هم بايد قيام كنيم، همه موظفيم به اينكه برای خدا قيام كنيم.(7)
برای خدا قيام كنيد و از تنهايی و غربت نهراسيد.(8)
در زيارت عاشورا پس از اعلام برائت از بنيان‌گذاران ظلم به اهل بيت(ع) و نيز كسانی كه آن‌ها را از مقامشان كنار زدند و همچنين كسانی كه مقدمات جنايات ظالمان را فراهم كردند. نسبت به پيروان و تابعين و دوستان آن‌ها نيز اعلام برائت می‌شود، يعنی از همه كسانی كه در طول تاريخ در مصيبت اعظم، به خصوص در غيبت امام زمان(ع) نقش داشته و كار آن‌ها به نحوی مانعی بر سر راه ظهور منجی بشريت بوده است. برای همين است كه بلافاصله خطاب به سيدالشهدا(ع) چنين عرض می‌كنيم:
ای اباعبدالله، من تا قيامت با كسانی كه با شما در سلم و صلح هستند در صلحم و با كسانی كه با شما در جنگ هستند، در جنگم.(9)
به اين ترتيب نظام دوستی و دشمنی عزادار حقيقی به طور كامل روشن و مشخص است. او با همه كسانی كه شيعه و محبّ اهل بيت(ع) هستند و با آن‌ها دشمنی ندارند، در صلح و دوستی است و با همه كسانی كه دشمن اهل بيت(ع) و به خصوص امام زمان(ع) هستند، در جنگ است. و اين دوستی و دشمنی تا قيامت ادامه دارد. اگر دشمنان امام زمان تا قيامت هم حضرت مخالفت و دشمنی داشته باشند، عزادار حقيقی هرگز از مبارزه و جهاد عليه آن‌ها خسته و ناتوان نميیشود. لذا پس از اعلام جنگ با دشمنان آن‌ها، ابتدا بنيان‌گذاران ظلم بر آن‌ها را مورد لعن قرار می‌دهيم و پس از اين كار انتقام حسين(ع) را به همراه امام زمان(ع) آرزو می‌كنيم. چرا كه مبارزه با دشمنان اهل بيت بدون همراهی با امام زمان(ع) فايده ندارد و انتقام از آنان بدون آن حضرت ممكن نيست. بنابراين عنصر جهاد و مبارزه هرگز از زندگی عزادار حقيقی حذف نمی‌شود. او تا وقتی كه با مصيبت اعظم غيبت امام زمان(ع) آن هم در اوج غربت و مظلوميت و تنهايی رو به روست، هرگز آرام و قرار ندارد. او تا لحظه‌ با شكوه ظهور و از بين رفتن اين مصيبت اعظم به مبارزه با دجّال و موانع ظهور ادامه ميیدهد. و پس از ظهور نيز به جهاد در راه امامش برای انتقام امام حسين(ع) و ساير اهل بيت(ع) ادامه می‌دهد و رمز اين كه اين مبارزه و جهاد هميشگی و طولانی است،‌ اين است كه قرآن كريم به همه مسلمين دستور داده است كه تا رفع فتنه و حاكميت دين خدا در سراسر جهان به جهاد مقدس خود ادامه دهند:
و قاتلوهم حتّي لا تكون فتنةٌ و يكون الدّين كلّه لله.(10)
با كافران جهاد كنيد كه ديگر فتنه‌ای باقی نماند و آيين همه ما در دين خدا باشد.
كدام فتنه و مصيبت برای جامعه انسانی بالاتر از غيبت امام زمان(ع) و محروميت جامعه جهانی از رهبر معصوم و متخصص الهی و مظهر خدا است. عزادار حقيقی در اين مقطع حساس و سرنوشت‌ساز با تشخيص وظيفه الهی جهاد، بدون فوت وقت تا رفع اين بزرگ‌ترين فتنه، و تا رسيدن به امام خود و جهاد در ركاب او، به مبارزه می‌پردازد. او نيك می‌داند بهترين زمان برای سربازی و خدمت و تقرّب نسبت به امام زمان(ع) زمانی كنونی است. نه زمان ظهور كه زمان پيروزی است. چنان كه قرآن كريم می‌فرمايد:
لا يستوي منكم من أنفق من قبل الفتح و قاتل أولئك أعظم درجةً من الذّين أنفقوا من بعد و قاتلو و كلاً وعدالله الحسني و الله بما تعملون خبيرٌ.(11)
آن مسلمانانی كه پيش از فتح مكه در راه دين انفاق و جهاد كردند با ديگران برابر نيستند آنان درجه‌ای عظيم‌تر دارند، تا كسانی كه بعد از فتح انفاق و جهاد كردند. البته خدا به هر دو طايفه وعده احسان داد. و خدا به آنچه می‌كنيد آگاه است.
قيام و جهاد برای برطرف كردن موانع ظهور ارزش و اهميت بيشتري نسبت به سربازی و جهاد در ركاب آن حضرت را دارد، زيرا قرآن كريم همراهي با امام را قبل از پيروزی با ارزش‌تر و مهم‌تر می‌داند. بزرگ‌ترين گناه برای عزدار در مرتبه پنجم، تنها گذاشتن امام زمان(ع) است. عزادار كه در اين مرتبه آگاهی زيادی نسبت به درس‌ها و پيام‌های عاشورا دارد، به وفاداری و هم‌دلی نسبت به امام زمانش بيشترين توجه و اهتمام را دارد. او از اصحاب عاشورا درس بزرگ وفاداری نسبت به امام زمان خويش را به خوبی آموخته است. وفاداری يعنی پای‌بند بودن به عهد و پيمانی كه بسته‌ايم. وفای به عهد، به خصوص نسبت به امام و رهبر معصوم از بزرگ‌ترين واجبات است و پيمان شكنی و بی‌وفايی از بزرگ‌ترين محرمات می‌باشد. قرآن كريم و روايات معتبر اسلامي مملوّ از توصيه اكيد به رعايت عهد و وفاداری و پرهيز از عهد شكنی و بی وفايی است. سيدالشهدا(ع) در روز عاشورا درباره دو گروه دوستان و دشمنان سخن گفت. دوستان خويش را به وفاداری ستود و دشمنانش را به خاطر بی‌وفايی‌شان مورد نكوهش و سرزنش قرار داد. آن حضرت(ع) در مورد دوستان خود فرمودند:
من اصحابی باوفاتر و بهتر از اصحابم نمی‌شناسم. (12)
در روز عاشورا وقتی بر بالين «مسلم بن عوسجه» آمد، اين آيه شريفه را خواند:
فمنهم من قضي نحبه و منهم من ينتظر و ما بدّلوا تبديلاً.(13)
از مؤمنين مردانی هستند كه با عهد خويش با خدا صادق بودند، برخيیشان به عهد خود وفا كرده و جان باختند، برخی هم منتظرند و عهد و پيمان را هيچ دگرگون نساختند.
امام(ع) درباره دشمنان خود نيز چنين فرمودند: «اهل وفا به پيمان نيستند، عهد خويش را شكسته و بيعت مرا از گردن خود كنار نهاده‌ايد. به جانم سوگند، با پدرم، با برادرم و با پسر عمويم مسلم بن عقيل نيز همين كار را كرديد».(14)
در «زيارت اربعين» خطاب به خود آن حضرت چنين عرض می‌كنيم:
شهادت می‌دهم كه تو به عهد خود وفا كردی و تا رسيدن به يقين (شهادت) در راه او جهاد كردي.(15)

 


پی نوشت ها:
٭ برگرفته از: كتاب عزادار حقيقی، نوشته محمد شجاعی.
1. يوم ندعوا كلّ اناسٍ بامامهم؛ روزی كه ما هر گروهی از مردم را با پيشوايشان دعوت می‌كنيم. (سوره اسراء (17)، آيه 71)
2. مجلسی، بحارالأنوار، ج 45، ص 53.
3. امام خمينی(ره)، صحيفه نور، ج 1، ص 3.
4. سوره سبأ (34)، آيه 46.
5. مجلسی، همان، ج 53، ص 177.
6. برای آشنايی بيشتر با كيفيت عملياتی شدن به بخش چهارم كتاب آشتی با امام زمان(ع) مراجعه شود.
7. امام خمينی(ره)، همان، ج 16، ص 201.
8. همان، ج 20، ص 127.
9. زيارت عاشورا؛ يا اباعبدالله سلمّ لمن سالمكم و حربٌ لمن حاربكم الي يوم القيامة
10. سوره انفال (8)، آية 39.
11.  سوره حديد (57)، آية 10.
12. موسوعه كلمات الامام الحسين، ص 395؛ فإنّي لا اعلم اصحاباً أوفي و لا خيراً من اصحابي
13. سوره احزاب (33)، آيه 23.
14.  موسوعه كلمات الامام الحسين، ص 363.
15. محدث قمی، مفاتيح الجنان، زيارت اربعين. أشهد أنّك وفيت بعهدالله و جاهدت في سبيله حتّي أتيـٰك اليقين.

احمد شجاعی


دسته بندی :

عاشورا فراتر از یک فرقه

در این نشست حجت الا‌سلا‌م ناصری داوودی، مدیر گروه تاریخ تشیع پژوهشکده‌ء سیره، سخن گفت و نهضت عاشورا را یکی از ماندگارترین و پُراثرترین نهضت ها و جریان های تاریخی دانست که فراتر از یک فرقه در طول تاریخ اثرگذار بوده است، بلکه مرزهای فرقه ای مذهبی و حتّی دینی و جغرافیایی را در نوردیده و دانشمندان، علما، سیاست‌گذاران و اصلا‌ح گران را در خارج جهان اسلا‌م نیز به خود جذب کرده است، مدیر گروه تاریخ تشیع پژوهشکدهء سیره گفت: " علی‌رغم پندار برخی شیعیان، با نگاهی اجمالی به تاریخ به روشنی دریافت می شود که حادثه عاشورا به هیچ وجه اختصاص به جامعه‌ء شیعه نداشته است. همان‌طوری که فراتر از جامعه اسلا‌می نیز اثرگذار بوده است. باید پذیرفت که عاشورا و پاس داشت شهادت سالا‌ر شهیدان به عنوان یک مبنا و معیار می تواند گفتمان بین المذاهب باشد".

وی یادآور شد: " عاشورا نه تنها اختصاص به جامعه تشیع ندارد، بلکه می تواند به عنوان مبنای گفتمان و سوژه قابل بحث و معیار و محور مشترک و قابل توجه در میان مذاهب مطرح باشد و مبنای گفتمان بین تشیع و تسنن باشد، زیرا در منابع اصلی حدیثی، تاریخی، رجالی و حتی کلا‌می اهل سنت به خصوص صحیح بخاری که در نظر اهل سنت بعد از قرآن (مما لا‌ریب فیه) تلقی می‌شود، احادیث و روایات متعددی نسبت به عظمت و جایگاه امام حسین(ع) از دیدگاه پیامبر اکرم(ص) وجود دارند. در بقیه‌ء کتب صحاح هم احادیثی وجود دارند که می توانند مبنای گفتمان تشیع و تسنن باشند".

سندیّت حادثه کربلا در کتب اهل سنّت

ناصری با استناد به شماری از احادیث صحاح سته گفت: " احادیث حسین منی و انا من حسین از پیامبر اکرم(ص)، "یا الحسن والحسین ریحانتان من هذه الا‌مه" یا حدیث کسا و احادیث متعدد دیگر وجود دارند که شخصیت بی‌مانند امام حسین(ع) را نشان می دهند و از دیدگاه اهل سنت و بنابر مبنای آنها در حدیث، پیروی از حضرت امام حسین(ع)‌ و محبت آن حضرت و یاری رساندن به ایشان به خصوص در حادثه عاشورا به عنوان یک اصل در میان اهل سنت پذیرفته شده است. این احادیث در صحیح مسلم، ‌سنن ابوداوود و سنن ابن ماجه ترمزی با بیان ها و کمیت‌های متفاوت آمده است و در مجموع تردیدی باقی نمی گذارند".

پیام هایی برای بشریت

ایشان، در ادامه، به خطبه‌هایی که دارای پیام هستند اشاره کرد و گفت: "این پیام ها هرگز اختصاص به شیعه ندارند، بلکه شامل بشریت می شوند". وی امر به معروف، نهی از منکر، مبارزه با فساد و تبعیض ، ‌اجرای عدالت و... استفاده از اصول صحیح، پایبندی به اصول و مکتب، استفاده نکردن از وسایل نامشروع مانند ترور برای اهداف مشروع را از جمله مسایلی دانست که شامل جامعه اهل سنت و شیعه می شوند.

حجت الا‌سلا‌م ناصری افزود: "مصلحان و انقلا‌بیون جهان و متفکران غیر مسلمان مانند گاندی و بعضی از شخصیت های دیگر شرق و غرب، شیفته‌ء مکتب حسین(ع) ، شخصیت او و عاشورا شده اند. درست است بعضی از منابع و مقاتل مربوط به اهل سنت، به خطبه‌ها نپرداخته‌اند، ولی بحث علمی و کاملا‌ً مناظره‌ای می‌تواند آنها را ملزم به پذیرش این واقعیت ها نمود".

مدیر گروه تاریخ تشیع پژوهشکده‌ء سیره شخصیت سیدالشهدا (ع) را در منابع اهل سنت یکی دیگر از دستاویزهای گفتمان یاد کرد و گفت: "با قطع نظر از احادیث نبوی(ص)، وقتی شخصیت این بزرگوار را در منابع روایی،‌تاریخی و رجالی اهل سنت مطالعه‌ می‌کنید، می بینید بسیاری از صفات که از نظر ما گاهی ممکن است غلوآمیز باشند در منابع اهل سنت وجود دارند که در منابع شیعه کم‌تر وجود دارند یا از منابع اهل سنت وام گرفته شده اند. خود این امر نیز می تواند منابع گفتمان بین شیعه و اهل سنت باشد".

دیدگاه اهل سنت به عاشورا از لحاظ تاریخی

ناصری داوودی، در ادامه، با اشاره به پیامدها و حوادث خارق العاده همزمان و بعد از عاشورا گفت: " اهل سنت، بیش‌تر، به آثار و پیامدهای خارق‌العاده شهادت امام حسین(ع) و یارانش در منابع تاریخی،‌ روایی، رجالی و مقاتل آنها پرداخته اند، در حالی که شیعیان نپرداخته اند یا به صورت محدود و پراکنده از منابع اهل سنت استفاده کرده اند". وی خاطرنشان کرد: "حوادثی وجود دارند؛ مانند ظاهر شدن حمره آسمانی بعد از شهادت حضرت به مدت ۶ ماه؛ حتی در بعضی بیابان های عراق و شام و بصره خون باریدن از آسمان و پر شدن خیمه ها از خون که شیعیان آنها را مطرح نکرده اند ولی اهل سنت در منابع خود آورده اند یا مسأله قرائت قرآن توسط رأس بریده سیدالشهدا(ع) در کربلا‌ و کوفه و شام، از زیر سنگ‌های بیت المقدس همزمان و بعد از عاشورا خون جوشیدن ، یا ابتلا‌ی تمسخرکنندگان و قاتلا‌ن امام حسین(ع) به عقوبت های دردناک دنیوی، صداها و مرثیه ها و اشعار حتی رثایی شنیدن از جاها و مناطقی که افراد خواننده معلوم نیست و نیز مسلمان شدن تعدادی از مسیحیان با مشاهده‌ء تلا‌وت قرآن توسط سر بریده و خواب های عجیب که از که از اصحاب مورد پذیرش اهل سنت نسبت به عاشورا نقل شده است. نمونه های زیادی از این قبیل وجود دارند که عظمت شخصیت امام حسین(ع) را نشان می دهد و دیدگاه اهل سنت را از لحاظ تاریخی نسبت به عظمت این شخصیت بیان می کند؛ بیش‌تر راویان این گونه حوادث که پیامدهای عاشورا را بیان کرده اند بصری‌یا شامی بوده‌اند.

دو رویکرد عاطفی و تحلیلی ـ اجتهادی اهل سنّت به عاشورا

وی حادثه‌ء عاشورا را از دیدگاه دانشمندان اهل سنت نیز بررسی نمود و اظهار داشت: " اهل سنت با توجه به منابع شان با دو رویکرد عاطفی و تحلیلی، اجتهادی به عاشورا نگریسته‌اند؛ نقطه‌ء عطف رویکرد عاطفی توجه به نفس مظلومیت است. حادثهء عاشورا با توجه به مقام سیدالشهدا(ع) و یارانش و با توجه به این که فرزندان پیامبرند و بعد از نیم قرن چگونه در صحرای کربلا‌ شهید می‌شوند، با چه جرمی کشته می‌شوند؟ پیام آنها چیست؟ بر سر فرزندان و زنان آنها چه می آید؟ بر سر اجسادشان چه می آید؟ اینها بعد رثایی حادثه‌اند که مورد توجه اهل سنت قرار گرفته و به اتفاق عوامل حادثه را محکوم کرده‌اند و نسبت به آن اظهار اندوه نموده‌اند".

وی در تبیین جنبه اجتهادی، تحلیلی گفت: " اکثریت اهل سنت، نسبت به حادثهء عاشورا وقتی با رویکرد تحلیلی و اجتهادی هم برخورد کرده اند، موضع روشنی گرفته اند، به طوری که آن بعد عاطفی را نیز تکمیل کرده اند و جالب است که نقطه‌ء عزیمت و بیت‌العزال این موضع گیری اهل‌سنت مسأله‌ء جواز لعن و عدم جواز لعن یا وجوب لعن یزید و عدم وجوب آن است. دیدگاه بیش‌تر اهل سنت این است که یزید بعد از واقعه عاشورا و ارتکاب این جنایت بی مانند تاریخی، کافر و واجب اللعن شد". ناصری داوودی در دایره‌ء آرای اکثریت کسانی که با لعن یزید موافق‌اند سخن گفت و خاطرنشان کرد: " قبل از این که صاحب نظران اهل سنت وارد معرکه شوند اصلا‌ً لعن بر یزید و محکوم نمودن او و این که به عنوان فرد شماره‌ء یک در جنایت عاشورا متهم شود از داخل خاندان اموی بروز پیدا کرد".

مسأله لعن یزید از دیدگاه اهل سنّت

وی افزود: "بنابر گزارش های اهل سنت، یزید اعتراف می کند که شایستگی حکومت را ندارد و معاویه خلا‌فت را از دست کسی گرفته که نسبت به او شایسته تر بود. پدر وی نیز به ناحق خلا‌فت را غصب کرد و کسی را که نسبت به خلا‌فت شایسته بود به شهادت رساند. در میان امویان نیز عمربن عبدالعزیز، خوش نام ترین خلیفه‌ء اموی در میان اهل سنت است. وقتی در حضورش یکی از افراد اهل سنت یزید را امیرالمؤمنین خطاب می‌کند، ایشان دستور می‌دهد به او ۴۰ تا ۸۰ ضربه شلا‌ق بزنند. در میان خانواده‌ی اموی، ابوالفرج اصفهانی، یزید را لعن می کند. بعد از او جاحز و قبل از جاحز، از حسن بصری این مسأله‌ء لعن آغاز می شود. میان بزرگان اهل سنت کسانی مثل حسن بصری، ابوحنیفه، عبدالحمید جعفر، ابن عجلا‌ن،‌عمربن جاحز، عبدالقاسم سلیمان طبرانی، قاضی ابوالعلا‌ی حنبلی، ابوالقاسم شافعی، محمدبن طلحه دمشقی، عبدالفرج بن جوزی،‌ابومظفر شمس الدین سبط جوزی،‌سعدالدین تفتازانی، شمس الدین ذهبی،‌جلا‌ل الدین محمد مولوی بلخی،‌حمدالله مستوفی، عبدالرحمن بن خلدون،‌علی بن محمد مالکی، ابن صباغ، عبدالرحمن جامی، ‌فضل‌الله روزبهانی، خونجی، شمس الدین،‌ابن حجر و سیوطی از مهم‌ترین شخصیت هایی هستند که لعن یزید را مطرح کرده اند و به صورت علنی یزید را واجب اللعن دانسته اند".

مدیر گروه تاریخ تشیع پژوهشکده‌ء سیره درباره‌ء اقلیت مخالفان با لعن یزید اضافه کرد: "عده ای به طور غیر مستقیم مسأله‌ء لعن یا عدم لعن را در قالب تاریخ نگاری مطرح کرده اند. در تاریخ طبری مسأله‌ء لعن به صورت مبهم مطرح شده است. به این صورت که روایات متعددی آورده است؛ صحیح و ضعیف، راست و بلا‌واسطه یا دروغ و غیر قابل باور. همین طور در طبقات ابن سعد که سردسته‌ء تاریخ نگارانی است که در مورد حادثه‌ء عاشورا دچار انحراف، و تحریف و بدعت هایی شده است. همین ابن سعد مسأله لعن یا عدم لعن یزید را در قالب تاریخ نگاری با بافتن روایات جعلی و متناقض و ارائه این روایات غیر قابل باور مطرح کرده است".

وی ـ در ادامه ـ افزود: " ابن کثیر نیز در البدایه و النهایه در قالب تاریخ نگاری از قرن پنجم و ششم به بعد مشهور است. اولین شخصی که مسأله عدم جواز لعن یزید را مطرح کرده ست،‌ابوحامد غزالی است.

بعد از او ابوبکر بن عربی مالکی در العواصم من القواصم به صورت بسیار جدی عدم جواز لعن یزید را مطرح کرده است.

ابن خلدون نیز با همهء این که امام حسین(ع) را عادل و امام می‌داند در عین حال مسأله‌ء شوکت در خلا‌فت را مطرح و به نحو غیر مستقیم از یزید طرفداری می کند".

دیدگاه معاصر و عزاداری اهل سنّت

ناصری داوودی، در پایان، به طرح نظریات معاصران پرداخت و اظهار داشت: "در دوران معاصر نیز همین اکثریت و اقلیت وجود دارند. در میان اقلیت تعدادی را می‌بینیم که شخصیتی با عنوان استاد دانشگاه کویت کتابی نوشته است به نام برائه یزید بن معاویه من دم الحسین یا کتابی دیگری را یکی از اساتید مصری نوشته است با عنوان: اباطیل یجب ان طمح من التاریخ یا کتابی... مثل تاریخ اسلا‌م دوره‌ء اموی، دوره‌ء عباسی و امم اسلا‌می را نوشته است و طرفداری از یزید را به عنوان تاریخ نگاری یا حتی بحث‌های جامعه شناسی و روان شناسی مطرح کرده است".

وی خاطرنشان ساخت: «ولی در میان معاصران اهل سنت بازهم اکثریت بیش از گذشته طرفدار لعن یزید و طرفدار شهادت امام حسین(ع) و تجلیل از وی می‌باشند. در رأس آنها سید جمال الدین را جزو اهل سنت یا پذیرفته شده از سوی اهل سنت بدانیم در این باره نظراتی بسیار ظریف دارد که اصلا‌ً اسلا‌م را محمدی الحدوث و حسینی البقا می داند. همین طور مرثیه‌ء بسیار زیبای مصلح دیگر اهل سنت، اقبال لا‌هوری را داریم که اصلا‌ً حادثه‌ء عاشورا را به عنوان جریانی می داند که به حق ریشه در دوران آدم داشته و از زمان آدم تا خاتم(ص) ادامه دارد. او حادثهء عاشورا را از جهات گوناگونی قابل الگوگیری و تاخاتم ادامه دار می داند".

مدیر گروه تاریخ تشیع پژوهشکده‌ء سیره ، درباره‌ء برخورد عملی اهل سنت با حادثه عاشورا، گفت: "در گذشته، اهل سنت نسبت به عاشورا با تجلیل و قدردانی برخورد کرده اند و این می‌تواند از عواملی مؤثر برای گفتمان بین المذاهب درباره‌ء عاشورای حسینی باشد. امروزه نیز اهل سنت در جنوب شرقی آسیا، اندونزی،‌مسأله‌ء تابوت کشان را دارند که کاملا‌ً با فرهنگ ملی‌شان آمیخته است و آنها را سوگوار نشان می دهد. همچنین است مسأله‌ء نذر، نیت و روزه داری. همین طور در آسیای میانه عملا‌ً سوگواری در گذشته با عنوان عاشورا و عاشوری در میان آنها با عنوان علم‌هایی مطرح می باشد که نشان می دهد آنها سوگوار هستند". وی افزود: " در قفقاز، شمال آفریقا و در جهان عرب، خاورمیانه و حتی کشورهایی مانند پاکستان و افغانستان در میان اهل سنت و استان های کاملا‌ً سنی نشین، عزاداری موجود است. حتی در دهه های اخیر دشمنان خارجی و بعضی متحجّران در صدد هستند که با این مسأله مبارزه کنند و عزاداری اهل‌سنت را زیر سؤال ببرند و با آن مبارزه نمایند".

 

منبع : مجله ‏پژوهه (حوزه علمیه)، شماره 10


دسته بندی :

نويسندگان

درباره ما


مجتبی صالحی ٍ مذهبی
ایمیل : strmojtaba2215@yahoo.com
مذهبی

امارگیر حرفه ای سایت

امکانات